De onbekende Calvijn

Om de vernieuwing van het diaconaat

Van de reformatoren heeft Johannes Calvijn (1509-1564) het sterkst zijn stempel gedrukt op de Reformatie in ons land. Het is weinig bekend dat Calvijn in zijn streven naar verandering in kerk en theologie nadrukkelijk óók een vernieuwing van het diaconaat nastreefde. Hij wilde dat verankeren in de kerkelijke bestuurlijke structuur. Dat is niet allereerst een formele zaak, maar komt voort uit de visie dat diaconaat tot het wezen van de kerk behoort. Zonder inzet voor de armen en andere mensen die hulp behoeven verzaakt de kerk haar roeping.

Wat bewoog Calvijn hierbij? Daarbij zal ook duidelijk worden dat zijn visie op diaconaat verbonden is met zijn opvattingen over een rechtvaardige economie. Die vinden we onder meer terug in zijn uitleg van het renteverbod in de Bijbel. Zowel in Exodus, Leviticus als Deuteronomium wordt over dit renteverbod verhaald. In Leviticus 25 staat vanaf vers 35 onder het kopje ‘houding tegenover de armen’:‘en wanneer uw broeder in armoede raakt, dan moet u hem steunen, ook als hij een vreemdeling of bijwoner is, zodat hij bij u in leven blijft. U mag geen rente of winst van hem nemen, maar u moet uw God vrezen, zodat uw broeder bij u in leven blijft. U mag uw geld niet met rente aan hem lenen en u mag uw voedsel niet tegen winst geven’.Wat is de actuele betekenis van Calvijns opvattingen over diaconaat en economie?

Herman Noordegraaf is emeritus hoogleraar voor diaconaat aan de Protestantse Theologische Universiteit in Groningen.
 
  Afbeelding invoegen    
 
Datum: woensdag 27 november 2019 1929
Tijd: 20:00 uur
Locatie: Oude Kerk, de Hoeve
Inleider: prof. dr. H. Noordegraaf